REPORTAGE  
Riorama 53 – maart 2026

Vlaams Gewest ondersteunt investeringen in rioolinfrastructuur

afbeeldingbijdragerio_1.jpg

Tijdens deze legislatuur moeten steden en gemeenten grote investeringen doen in de (her)aanleg van rioleringen. Het Vlaams Gewest voorziet via het Lokaal Pact financiële middelen om de lokale besturen hierin te ondersteunen.

Europese richtlijnen vragen zware inspanningen

Tegen 2027 moeten alle waterlopen in Europa in een goede ecologisch toestand verkeren. Dat is de deadline die in de Europese Kaderrichtlijn Water is opgenomen. Daarnaast werd in 2024 de nieuwe Europese Richtlijn Stedelijk Afvalwater (ERSA) goedgekeurd, met bijkomende verplichtingen voor de lidstaten. Werk op de plank voor de Vlaamse rioolbeheerders en lokale besturen. Om aan alle doelstellingen en verplichtingen te voldoen moeten grote financiële investeringen gedaan worden in de (her)aanleg van rioleringen.

Verlenging Lokaal Pact voor lokale overheden

De gevraagde financiële inspanning overtreft vaak de budgettaire mogelijkheden van lokale besturen. Daarom voorziet het Vlaams Gewest sinds 2008 financiële ondersteuning via het Lokaal Pact. Hierbij neemt Aquafin een deel van de investeringskosten over. Eind 2025 heeft de Vlaamse Regering het Lokaal Pact per decreet opnieuw verlengd. Gespreid over vijf jaar zal het Lokaal Pact 500 miljoen euro voorzien. 
Aanvullend zijn in het decreet drie nieuwe projectcategorieën opgenomen die in aanmerking komen voor financiering: 

  1. projecten die bijdragen aan een versnelde uitbouw van de (gescheiden) afvalwaterinzameling in gemeenten met een lage zuiveringsgraad; 
  2. projecten die de overstortwerking verminderen in kwetsbare gebieden en in zones die belangrijk zijn voor de zwemwaterkwaliteit; 
  3. en projecten die bijdragen aan een versnelde uitbouw van de rioolinfrastructuur met het oog op het behalen van de ERSA-doelstellingen. 

Deze laatste categorie zal absolute prioriteit krijgen, gezien de strikte termijnen die zijn opgenomen in de ERSA-richtlijn. Tot slot zullen projecten enkel in aanmerking komen voor financiering via het Lokaal Pact als de lokale overheid de maximale saneringsbijdrage aanrekent via de integrale waterfactuur.
AquaFlanders werkt momenteel samen met de Vlaamse Milieumaatschappij, de Vereniging van Steden en Gemeenten en Aquafin aan een afsprakenkader om het Lokaal Pact uit te rollen. 
Bij complexe rioleringsprojecten zijn meerdere stakeholders betrokken. Naast de gemeente en de rioolbeheerder zijn vaak ook Aquafin, het Agentschap Wegen en Verkeer, De Lijn en het Agentschap Natuur en Bos betrokken. Het ondertekenen van de engagementsverklaring waarbij alle betrokken partijen zich officieel engageren voor het project, is een belangrijke stap bij het verkrijgen van subsidies. Zo wil men de doorlooptijd van rioleringsprojecten zo kort mogelijk houden en de middelen zo efficiënt mogelijk besteden. 

Meer informatie >