De Zenne komt opnieuw boven water in het Riolenmuseum

Voor het eerst in zijn geschiedenis gaat het museum een samenwerking aan met twee Brusselse digitale kunstenaars, die de wetenschappelijke missie van het museum op een artistieke manier vertalen. Via geschiedenis, hedendaagse uitdagingen en een indrukwekkende licht- en klankinstallatie wordt de vergeten rivier opnieuw tastbaar.
De Zenne speelde ooit een centrale rol in het ontstaan en de ontwikkeling van Brussel. Ze voedde haar inwoners, vormde het landschap en maakte van de stad een bloeiende handelsplek met een eerste haven. In de 19e eeuw verdween de rivier echter uit het zicht: gekanaliseerd, omgeleid en uiteindelijk volledig ondergronds gebracht. Wat overbleef, was vooral een herinnering - voor velen zelfs die niet meer.
Back on Senne wil die stilte doorbreken. De tentoonstelling toont de Zenne niet als een reliek uit het verleden, maar als een levend en dynamisch systeem. Aan de hand van actuele thema’s zoals klimaatadaptatie, stadsverkoeling en waterbeheer verkent het Riolenmuseum hoe de rivier in de toekomst opnieuw een betekenisvolle rol zou kunnen spelen in Brussel. De Zenne verschijnt daarbij als een mogelijke bondgenoot in de zoektocht naar een veerkrachtige en ecologisch herstelde stad.
De tentoonstelling belicht ook het herstelvermogen van de Zenne. De terugkeer van vissoorten en de vestiging van bevers illustreren haar weerbaarheid en het potentieel om opnieuw een zichtbare en betekenisvolle plaats in de stad in te nemen.
Het zintuiglijke hart van de tentoonstelling bevindt zich diep in het museum, op de enige plek in de Brusselse Vijfhoek waar de Zenne vandaag nog zichtbaar is. Daar creëerden kunstenaars Romain Tardy en Coline Cornélis een immersieve installatie op basis van audiovisuele opnames van de rivier zelf. Romain Tardy woont en werkt in Brussel en is sinds 2008 actief in de beeldende kunsten. Voor de creatie van de soundscape werkte hij samen met Coline Cornélis, een Brusselse illustratrice.
Met laserprojecties en ruimtelijk geluid worden bezoekers ondergedompeld in een voortdurend veranderend landschap. Live milieudata sturen de licht- en klankcompositie aan, waardoor geen enkele ervaring hetzelfde is.
Door de Zenne opnieuw voelbaar te maken - niet alleen als infrastructuur, maar als een levend wezen — nodigt Back on Senne uit tot reflectie: over onze relatie met water, over vergeten natuurlijke systemen in de stad, en over de mogelijkheden van hernaturering en ecologisch herstel in een stedelijke context.
Back on Senne zet een hoofdrolspeler in de schijnwerpers die al meer dan 150 jaar achter de schermen opereert. “Vandaag, nu onze steden geconfronteerd worden met ongeziene klimaat- en milieu-uitdagingen, wordt deze verborgen rivier opnieuw een bron van reflectie en inspiratie,” zegt Philippe Close, burgemeester van Brussel. “Precies deze levende herinnering brengt het museum tot leven. Al vele jaren kent het museum een groeiend publieksucces en heeft het zich gevestigd als een unieke plek binnen onze historische en culturele rijkdom.”
Parallel aan de tentoonstelling worden ook workshops georganiseerd. Bezoekers kunnen in een labo leren hoe ze waterkwaliteit meten en hoe onderwatergeluid wordt geregistreerd met behulp van een hydrofoon.

Back on Senne loopt van 7 februari 2026 tot 3 januari 2027 in het Riolenmuseum.

Meer informatie >

Door Matthias Vanheerentals / foto : Matthias Vanheerentals