REPORTAGE  
Riorama 25 – maart 2019

Rioolbeheer wordt betaalbaar door geïntegreerde aanpak

Tegen uiterlijk 2027 moeten onze waterlopen een goede waterkwaliteit hebben voor Europa of er volgen boetes. Vooral Vlaamse gemeenten staan nog voor loodzware financiële en organisatorische uitdagingen. Daarom pleit Aquafin voor een geïntegreerde aanpak van de lokale en gewestelijke infrastructuur voor afval- en regenwater.

Geen enkele Vlaamse waterloop heeft vandaag al een ‘goede ecologische toestand’ volgens de maatstaven van Europa. En hoewel de zuivering van huishoudelijk afvalwater niet de enige factor is die daarvoor moet zorgen, moeten er toch nog honderdduizenden woningen op de afvalwaterzuiveringsinfrastructuur worden aangesloten. In één op de tien Vlaamse gemeenten gaat het zelfs over meer dan de helft van de woningen. Om voldoende snel wezenlijke stappen te kunnen zetten is volgens Aquafin een meer ‘verticale benadering’ van de afvalwaterinfrastructuur noodzakelijk.

“De gemeentelijke en bovengemeentelijke infrastructuur voor afval- en hemelwater kan je niet van elkaar loskoppelen”, verduidelijkt Jan Goossens, CEO van Aquafin. “Er is nergens een fysieke overgang tussen beide stelsels. Voor het Vlaamse Gewest werken wij over heel Vlaanderen. Wij zouden dan ook de perfecte matchmaker kunnen zijn voor alle gemeenten om hun investeringen af te stemmen op die van het Vlaamse Gewest. Projecten die op elkaar aansluiten, kunnen zo gelijktijdig worden uitgevoerd. Dat is niet alleen kostenefficiënter, het leidt ook sneller tot resultaten voor het milieu.”

Visie op lange termijn

Het wordt nog interessanter als Aquafin niet alleen ‘matchmaker’ zou zijn, maar een coördinerende rol zou mogen opnemen voor een geïntegreerd assetmanagement van de volledige afvalwater- en regenwaterinfrastructuur in Vlaanderen. Dat maakt het mogelijk om een langetermijnvisie uit te werken voor de rioleringsinfrastructuur én voor de infrastructuur die Vlaanderen moet wapenen tegen de gevolgen van de klimaatverandering. Dat geldt niet alleen voor de uitbouw van rioolstelsels en andere infrastructuur, maar ook voor het onderhoud, de renovatie en het optimaal gebruik van de assets. Aquafin is het enige Belgische bedrijf dat een ISO 55001-certificaat op zak heeft voor de manier waarop het zijn assets beheert. Het betekent onder meer dat het bedrijf de totale levenscycluskosten van de assets onder controle heeft door bijvoorbeeld onderhoud en inspecties risicogebaseerd uit te voeren. Daardoor kunnen de nodige middelen gespreid in de tijd gereserveerd worden. Sommige grote investeringen kunnen zelfs vermeden worden door slim om te gaan met de assets, denk maar aan sturingen van de watermassa, onlinesensoren, hydraulische modellen, …). Een geïntegreerd assetmanagement levert Vlaanderen dus zowel een ecologisch als financieel voordeel op.

Intensieve samenwerking

Toch wil Aquafin het beleid niet naar zich toetrekken. “Zowel de Vlaamse Milieumaatschappij voor het bovengemeentelijke niveau als de individuele gemeenten voor het lokale niveau moeten aan het roer blijven”, vindt Jan Goossens. “Ook aan de eigendomsstructuur hoeft niets te veranderen. We zijn er wel van overtuigd dat als Aquafin optreedt als technologisch expert en matchmaker om investeringsvoorstellen op beide niveaus te integreren, dit tot projecten leidt met de beste ecologische resultaten. Voor de uitvoering van die projecten kunnen gemeenten gerust een beroep blijven doen op hun rioolbeheerder. Als we ook de unieke assetmanager worden voor het gewestelijke en lokale niveau, dan zijn de efficiëntiewinsten nog groter. Volgens een rapport van KPMG¹ kunnen de besparingen in dat geval zelfs oplopen tot 60 miljoen euro per jaar. Met de uitdagingen waar we in Vlaanderen nog voor staan voor ogen, is dat een belangrijk gegeven.”

¹ Visie op het beheer van afvalwater- en hemelwaterinfrastructuur in Vlaanderen, juni 2018, KPMG

Tekst Aquafin

www.aquafin.be/